yelamdenu

Willem Schoonen is de naam van de hoofdredacteur van het dagblad Trouw. Zijn naam staat boven dit stukje, waaruit we kunnen opmaken dat het toch echt de hoofdredacteur zelf is die het zegt.

Probleem is dat het een dure sport is. Het is een dooddoener, maar evengoed waar: media kunnen het zich niet veroorloven veel journalisten vrij te maken voor onderzoeksprojecten, die misschien nieuws gaan opleveren. Er zitten, ook op onze redactie, veel journalisten die in de dagelijkse nieuwsstroom onderwerpen zien waar ze graag een paar maanden hun tanden in zouden zetten. Soms is die ruimte er, maar heel vaak niet.  (…)

En daar ligt een venijniger probleem dan het gebrek aan geld voor goede onderzoeksjournalistiek: redacties worden een onderwerp snel moe. De onderzoeksjournalist krijgt te horen dat hij komt met het zoveelste verhaal over zaak X. Daar hebben we de krant al een keer mee geopend, dat gaan we niet nog eens doen.

Je kunt een journalist bewonderen om wat hij uit zijn bronnen heeft weten te krijgen. Maar vaak heeft het evenveel moeite gekost om wat hij uit zijn bronnen haalde de krant in te krijgen.

 
Begrijp ik nu goed dat niet de zwaarwegendheid van een zaak, maar de vraag of de zaak misschien gaat vervelen, uiteindelijk de belangrijkste factor is bij het doordringen van werkelijk onderzoeksjournalistiek werk tot de krant? Natuurlijk zijn de middelen van een krant niet onbeperkt, maar als het onderwerp zwaarwegend genoeg is lijkt het me dat er wel een budget voor is. Anders kan de krant net zo goed worden opgeheven, dan checkt men voortaan wel "nu.nl". Het is veelzeggend dit van een hoofdredacteur te vernemen.

Want "het zoveelste verhaal" over een zaak van enorm belang voor onze rechtsstaat, onze democratie, onze geloofwaardigheid, ons vermogen in de spiegel te kijken, onze menselijkheid, gaat nooit vervelen. Zolang de onderste steen niet boven is en de maatschappelijke verontwaardiging niet heeft geresulteerd in het afleggen van verantwoording, is een goede journalist het nooit beu. Valt onze medewerking aan de illegale en desastreuze oorlog in Irak inmiddels ook in de categorie kwesties waar we liever niet meer over horen? En hoe zit het met de manier waarop we Afghanistan in gesjoemeld zijn, meneer De Hoop Scheffer? Zijn honderdduizenden doden "vervelend"? Voor de verantwoordelijken - zeker. Balkenende heeft bloed aan zijn handen, maar het is een volstrekt taboe dit in de openbaarheid te zeggen. Respect, dat wil onze eerste minister. Dat respect heeft hij niet verdiend.

Mijn verwachting is nu juist dat het publiek niet, zoals de redacteur wellicht denkt, zich gaat vervelen bij weer een verhaal over de corruptie en grootschalige leugens van Washington,  over gifschandalen, over fraude en nepotisme, maar juist respect zal hebben voor de vasthoudendheid van een journalist die zich, hoewel hij/zij er zich bij zijn slachtoffers gehaat mee zal maken, vastbijt en niet loslaat. Dit is nota bene de geprezen waakhondfunctie van de democratie, waar we het over hebben. Denkt Willem Schoonen soms dat de klokkeluiders vanzelf wel in zijn schoot zullen vallen?

 Is er nog hoop? Mijn eigen ervaring met de hoofdredactie van Trouw stemt droef. De vorige hoofdredacteur van Trouw, Frits van Exter, heb ik in 2006 een email gestuurd met zakelijke vragen over 11-9-2001. Deze gebeurtenis legitimeert nog dagelijks staatsterrorisme, marteling en het ontnemen van burgerrechten. Hij schreef terug dat de Zembla-documentaire die hierover was uitgezonden hierover uitwees dat de "complottheorieen" zijn weerlegd, waardoor hij voor zichzelf "geen reden" zag "in het geweer te komen". Ik wees hem vervolgens op talloze omissies in het "onderzoek" van de TU Delft en andere discrepanties, alsmede het toegeven van de controlled demolition-deskundige in Zembla dat WTC7 met explosieven is neergehaald (itt. de officiele mythologie). Ik heb van Van Exter niets meer vernomen.

Merk op dat het onderzoek naar 9-11 niet meer door journalisten gedaan hoeft te worden, een massa aan materiaal ligt klaar in de vorm van boeken van o.a. gerenommeerde academici en hun nek uitstekende journalisten, websites, lezingen, wetenschappelijke publicaties, documentairefilms. De journalisten van Trouw, die zich misschien niet kunnen voorstellen dat er vele kritische Amerikanen zijn die hier hun licht over hebben laten schijnen, kunnen zich aan deze schatkamer te goed doen. Maar besproken wordt het materiaal niet. Is het minder interessant dan de filmische ambities van een apologeet van geweld en mensenrechtenschendingen in de Tweede Kamer?

Dit is geen vrij land zolang de pers niet onafhankelijk is. Ik ben onafhankelijk. Is Willem Schoonen het ook?